Artykuł został opublikowany także na portalu JustPasteIt (dawniej Eioba).
Wersja z 18 czerwca 2008

Tabela stratygraficzna

Strona główna • Wersja najnowsza • Starsza wersja

według International Commission on Stratigraphy (ICS)

EON	ERA	OKRES	EPOKA	PIĘTRO	od (mln.)
fanerozoik	kenozoik	czwartorzęd****	holocen		0.0117
			plejstocen	grn.	0.126
				jon*	0.781
				kalabr*	1.806
		neogen	pliocen	gelas	2.588
				piacent	3.6
				cankl (zankl)	5.332
			miocen	messyn	7.246
				torton	11.608
				serrawal	13.82
				lang	15.97
				burdygał	20.43
				akwitan	23.03
		paleogen	oligocen	szat	28.4
			oligocen	rupel**	33.9
			eocen	priabon	37.2
				barton	40.4
				lutet	48.6
				iprez (ipres)	55.8
			paleocen	tanet	58.7
				seland	61.7
				dan	65.5
	mezozoik	kreda	grn.	mastrycht	70.6
				kampan	83.5
				santon	85.8
				koniak	88.6
				turon	93.6
				cenoman	99.6
			dln.	alb	112
				apt	125
				barrem	130
				hoteryw	133.9
				walanżyn	140.2
				berias	145.5
		jura	grn. (malm)***	tyton	150.8
				kimeryd	155.6
				oksford	161.2
			śr. (dogger)***	kelowej	164.7
				baton	167.7
				bajos	171.6
				aalen	175.6
			dln. (lias)***	toark	183
				pliensbach	189.6
				synemur	196.5
				hetang	199.6
		trias	grn.	retyk	203.6
				noryk	216.5
				karnik	228.7
			śr.	ladyn	237
			śr.	anizyk	245.9
			dln.	olenek	249.5
			dln.	ind	251
	paleozoik	perm	loping (dżulfa***)	czangsing	253.8
			loping (dżulfa***)	wucziaping	260.4
			gwadelup	kapitan* (capitan)	265.8
				word	268
				road	270.6
			cisural	kungur	275.6
				artyńsk	284.4
				sakmar	294.6
				assel	299
		karbon	pensylwan	gżel	303.4
				kasimow	307.2
				moskow	311.7
baszkir				318.1
misisip* (mississip)			sierpuchow* (serpuchow)	328.3
			wizen	345.3
			turnej	359.2
dewon		grn.	famen	374.5
		grn.	fran	385.3
		śr.	żywet	391.8
		śr.	eifel	397.5
		dln.	ems	407
			prag (zigen***)	411.2
			lochkow (żedyn***)	416
sylur		przydol (přidoli)		418.7
		ludlow	ludford	421.3
		ludlow	gorst	422.9
		wenlok	homer	426.2
		wenlok	sheinwood	428.2
		landower	telich* (telych)	436
			aeron	439
			rudan* (rhuddan)	443.7
ordowik		grn.	hirnant	445.6
			kat	455.8
			sandb	460.9
		śr.	darriwil	468.1
		śr.	daping*	471.8
		dln.	floj	478.6
		dln.	tremadok	488.3
kambr		furong		492
				496
			paib	499
			gudżang*	503
			drum	506.5
				510
				515
				521
		terrenow*		528
		terrenow*	fortun*	542
proterozoik	neoproterozoik	ediakar (wend***)			635
		kriogen			850
		ton			1000
	mezoproterozoik	sten			1200
		ektaz* (ectas)			1400
		kalim* (kalym)			1600
	paleoproterozoik	stater			1800
		orosyr* (orosir)			2050
		riak			2300
		syder* (sider)			2500
archaik	neoarchaik				2800
	mezoarchaik				3200
	paleoarchaik				3600
	eoarchaik				4000
hadeik****					4600

* Jednostki oznaczone gwiazdką to poziomy nowo wyróżnione, nieobecne w literaturze lub niemające jeszcze oficjalnej nazwy; nazwy polskie proponowane.

** Lattorf, dolne piętro oligocenu (między rupelem a priabonem), nie jest obecnie uwzględniany.

*** Nazwy nieistniejące w wykazie ICS.

**** Nazwa nieformalna.

Dalsze uwagi:

hadeik, archaik i proterozoik obejmuje się wspólną nazwą prekambru,
stary podział kenozoiku na trzeciorzęd i czwartorzęd został ostatnio zarzucony przez ICS, czwartorzęd przez pewien czas zniknął w ogóle z tabeli ICS, a plejstocen i holocen zaliczano do neogenu; obecnie istniejąca tabela przywraca ten okres; gelas może też być częścią plejstocenu (i czwartorzędu),
dan (dolne piętro paleocenu) znany jest także jako dano-mont,
w źródłach polskojęzycznych dominuje inna stratygrafia karbonu, zob. starsza wersja; używa się także w źródłach ICS podziału pensylwanu na górny (gżel + kasimow), środkowy (moskow) i dolny (baszkir) oraz misisipu na górny (sierpuchow), środkowy (wizen) i dolny (turnej),
stratygrafię ordowiku i kambru warto porównać ze starszą wersją
nazwa ediakar została wprowadzona niedawno przez ICS; decyzja ta ignoruje długą tradycję wykorzystywania nazwy wend w literaturze; ponadto niektóre źródła używały nazwy eokambr; według niektórych źródeł ediakar jest podjednostką wendu,
pewne źródła, w tym ICS, stosują podwójne nazewnictwo, w którym jednostkom geochronologicznym o nazwach eon, era, okres, epoka, wiek, chron (dzień) odpowiadają jednostki chronostratygraficzne: eotem (eonotem), eratem, system, oddział, piętro, chronozona (poziom).

Synonimy:

kryptozoik = prekambr
proterozoik = algonk

Podział prekambru według Geologic Ages of Earth History i Stephena E. Jonesa, kombinowany

eon	era		okres	epoka		od (mln.)
prekambr	proterozoik	synik	wend	ediakar	pundyk	580
				ediakar	wonokan	590
				waranżer	mortensnes	600
				waranżer	smalfjord	610
			sturtyk			800 (825)
		ryfej		karatau		1100
				jurmantyk		1375
				burzjan		1600 (1675)
		animik				2200 (2225)
		huron				2450 (2475)
	archaik	rand				2800 (2825)
		suaz				3500 (3525)
		izuik				3800 (3875)
	priskoik	hadeik		wczesny imbryk		3900
				nektaryk		3975
				„grupy basenowe”		4150
				kryptyk		4560

Linki

Wstecz • Artykuły z dziedziny biologii • Stratygrafia